Ҡ

Kk

Башҡорт алфавиты Аа Бб Вв Гг Ғғ Дд Ҙҙ Ее Ёё Жж Зз Ии Йй Кк Ҡҡ Лл Мм Нн Ңң Оо Өө Пп Рр Сс Ҫҫ Тт Уу Үү Фф Хх Һһ Цц Чч Шш Щщ Ъъ Ыы Ьь Ээ Әә Юю Яя

Кириллицаның һул яҡлап горизонталь элементы булған К хәрефе
Ҡҡ
Һүрәтләнеше
◄ Ҝ ҝ Ҟ ҟ Ҡ ҡ Ң ң Ҥ ► ◄ ҝ Ҟ ҟ Ҡ ҡ Ң ң Ҥ ҥ ►
Характеристикалары
Атамаһы	Ҡ: cyrillic capital letter bashkir ka ҡ: cyrillic small letter bashkir ka
Юникод	Ҡ: U+04A0 ҡ: U+04A1
HTML-код	Ҡ‎: Ҡ или Ҡ ҡ‎: ҡ или ҡ
UTF-16	Ҡ‎: 0x4A0 ҡ‎: 0x4A1
URL-код	Ҡ: %D2%A0 ҡ: %D2%A1

Ҡ, ҡ (һул яҡлап өҫтә арҡыры таяғы булған К, Юникодта — башҡорт «ка»һы) — башҡорт һәм себер-татар алфавиттарының q өнөн аңлатҡан ун бишенсе хәрефе. Хәреф менән билдәләнгән өн Орхон-Йәнәсәй яҙмаларында осрай: ҡалмыш, ҡатун, ҡапығ, ҡырҡыз, ҡул.

Башҡорт алфавитында

[Ҡ] фонемаһы [ғ]-ның яңғырау фонемаһының корреляты булып тора, унан эҙмә-эҙлекле һаңғыраулығы һәм көсһөҙ ҡымтылыуы менән айырыла. Яға («воротник») һүҙендә яңғырауланыуы билдәләнә, башҡа осраҡтарҙа тамыр морфемаларында [ҡ] фонемаһы бөтә позицияларҙа ла ныҡлы тотороҡлолоғон һаҡлай (ҡыш — «зима», аҡ — «белый», баҡыр — «медь»).

Ауслауттағы башланғыс аффиксаль һуҙынҡы алдында агглютинация ваҡытында [ҡ] фонемаһы гел яңғыраулана: тара[ҡ] — «расчёска», тара[ғ]ым — «моя расчёска»; ҡуна[ҡ] — «гость», ҡуна[ғ]ым — «мой гость».

Боронғо башҡорт һүҙҙәрендә артҡы рәт һуҙынҡылары менән бергә ҡулланыла. Алғы рәттәге һуҙынҡыларҙан [ә] һәм [и] (ҡәйнә — «свекровь», ҡәләм — «карандаш», ҡиммәт — «дорогой, ценный», ҡиәфәт — «облик») менән яраша.

Һылтанмалар

• Ҡ на сайте Scriptsource.org (инг.)
• ҡ на сайте Scriptsource.org (инг.)