Ғиләжетдинов Тажетдин Баһауетдин улы

Ғиләжетдинов Тажетдин Баһауетдин улы
Файл:Тазетдин Багаутдинович Гилязетдинов.jpg
Тыуған көнө	1924 йылдың 2 майы(1924-05-02)
Тыуған урыны	Оло Баҙраҡ ауылы, Бөрө кантоны, Башҡорт АССР-ы, РСФСР, СССР
Вафат  булған көнө	2012 йылдың 14 авгусы(2012-08-14) (88 йәш)
Вафат булған урыны	Өфө, Рәсәй
Гражданлығы	СССР
Хәрби алыш/һуғыштар	Бөйөк Ватан һуғышы
Награда һәм премиялар

Тажетдин Баһауетдин улы Ғиләжетдинов (рус. Тазетдин Багаутдинович Гилязетдинов; 1924 йылдың 2 майы, Оло Баҙраҡ ауылы, Башҡорт АССР-ы — 2012 йылдың 14 авгусы, Өфө) — Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы, уҡсылар полкының взвод командиры. Майор (2000). Советтар Союзы Геройы (1945). Милләте — башҡорт.

Биографияһы

Ғиләжетдинов Тажетдин Баһауетдин улы 1924 йылдың 2 майында Башҡорт АССР-ының Бөрө кантоны Оло Баҙраҡ ауылында тыуған.

1942 йылдан — Ҡыҙыл Армияла. 1942 йылдың декабрендә Гурьев хәрби пехота училищеһын тамамлай.

1943 йылдан Көньяҡ, 4-се Украин һәм 1-се Балтик буйы фронттарында хеҙмəт итə. 1944 йылдан — ВКП(б)/КПСС ағзаһы.

1945 йылдың ноябренән капитан Ғиләжетдинов Т. Б. — отставкала. 1960 йылда Октябрҙең 40 йыллығы исемендәге Башҡорт дәүләт университетын тамамлай. Борай районы Баҙраҡ мәктәбендә — уҡытыусы, райондың халыҡ мәғарифы бүлеге мөдире, КПСС райкомының икенсе секретары, Баҙраҡ урта мәктәбе директоры булып эшләй.

Отставкалағы майор (2000 йыл). Борай районы Оло Баҙраҡ ауылында йәшәй, артабан республиканың баш ҡалаһы Өфөгә күсә.

2012 йылдың 14 авгусында Советтар Союзы Геройы Өфөлә вафат була. Тыуған ауылында ерләнә.

Батырлығы

Ҡырымды немец-фашист илбаҫарҙарынан азат итеү өсөн алыштарҙа ҡаһарманлыҡ күрһәтә.

665-се уҡсылар полкы артиллерия батареяһының лейтенант Ғиләжетдинов Тажетдин етәкселегендәге ут взводы (4-се Украин фронты, 51-се армия, 216-сы уҡсылар дивизияһы) 1944 йылдың 7 апреленән 9 апрелгә тиклем Тархан ауылы өсөн (хәҙер Украинаның Ҡырым өлкәһе Красноперекопск районы Вишневки ауылы) алыштарҙа тура наводкалағы ут менән дошмандың өс дзотын, ике ауыр минометтар батареяһын һәм танкыларға ҡаршы өс пушканы ҡыйрата.

1944 йылдың 9 майында Севастополь ҡалаһы өсөн алыштарҙа Ғиләжетдиновтың ут взводы ике танкты һәм ике штурмлау орудиеһын юҡҡа сығара. Яраланыуына ҡарамаҫтан лейтенант Ғиләжетдинов Т. Б. тағы ла бер дошман танкыһын юҡ итә.

«Советтар Союзы Геройы» исеме 1945 йылдың 24 мартында бирелә.

Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

• Советтар Союзы Геройы (1945)
• «Алтын Йондоҙ» миҙалы (24.03.1945)
• Ленин ордены (24.03.1945)
• I дәрәжә Ватан һуғышы ордены (06.04.1985)
• Ҡыҙыл Йондоҙ ордены (11.05.1944)

Хәтер

• Ноғманов Илнур. Алыш өсөн миҙал… Инша. «Алые паруса. Проект для одаренных детей» сайты. 2016, 5 май.
• Үтәбәй Ә. Юлай Ғәйнетдинов: Баҡыр алтындың варианты була алмай. «Ағиҙел» журналы, 2014.
• Вахитов Ф. Дан туртаһының әҫәре лә юҡ. «Башҡортостан» гәзите, 2012, 26 ғинуар.
• Республика Башҡортостандың һуңғы Советтар Союзы Геройы менән хушлашты. «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, 2012, 15 август.

Әҙәбиәт

• Славные сыны Башкирии (очерки о Героях Советского Союза, полных кавалерах ордена Славы). — Уфа: Башкнигоиздат, 1965—1985. — Т. в 5 кн..

Һылтанмалар

• «Башҡортостан» төбәк интерактив энциклопедик порталы. Ғиләжетдинов Тажетдин Баһауетдин улы  (баш.).
• Международный патриотический интернет-проект «Герои страны». Гилязетдинов Тазетдин Багаутдинович  (рус.).
• Башкирский республиканский музей Боевой Славы: Гилязетдинов Тазетдин Багаутдинович  (рус.).
• Общественный проект Приволжского федерального округа «Герои Отечества». Гилязетдинов Тазетдин Багаутдинович  (рус.).
• Даже будучи раненым, артиллерист Гилязетдинов продолжал бить по танкам противника  (рус.).
• Гилязетдинов Тазетдин Багаутдинович  (рус.).
• Официальный портал Республики Башкортостан. 25 апреля 2024 года. Тазетдин Багаутдинович Гилязетдинов — Герой Советского Союза  (рус.).