Осер

Осер
франц. Auxerre
Герб
Категория для людей, похороненных здесь	Категория:Похороненные в Осере[d]
Часовой пояс	UTC+1:00 һәм UTC+2:00
Заменил	Vaux[d]
Город-побратим	Вормс[d], Плоцк[d], Греве-ин-Кьянти[d], Реддитч[d], Сент-Амарен[d] һәм Роскоф[d]
Почтовый индекс	89000 һәм 89290
Является административным центром	Йонна[d], Осер, canton of Auxerre-Nord[d], canton of Auxerre-Sud[d], canton of Auxerre-Est[d], canton of Auxerre-Nord-Ouest[d], canton of Auxerre-Sud-Ouest[d], canton of Auxerre-4[d], canton of Auxerre-3[d], canton of Auxerre-2[d] һәм canton of Auxerre-1[d]
Граничит с	Jussy[d], Escolives-Sainte-Camille[d], Augy[d], Champs-sur-Yonne[d], Chevannes[d], Monéteau[d], Perrigny[d], Quenne[d], Saint-Georges-sur-Baulche[d], Vallan[d], Venoy[d], Villefargeau[d] һәм Villeneuve-Saint-Salves[d]
Официальный сайт	auxerre.fr (фр.)
Дочерние компании (организации, учреждения)	Q112864583?
Официальное название	франц. Auxerre
Численность населения	▼34 451 кеше (2019 1 ғинуар)
Административно-территориальная единица	Осер, Йонна[d], canton of Auxerre-Est[d], canton of Auxerre-Nord[d], canton of Auxerre-Nord-Ouest[d], canton of Auxerre-Sud[d] һәм canton of Auxerre-Sud-Ouest[d]
Государство	Франция
Площадь	49,95
Находится в акватории или на берегу водоёма	Йонна[d]
Категория фильмов, снятых в этом месте	Q27342144?
Высота над уровнем моря	93 ± 1 һәм 217 ± 1
Отрасль	общее государственное управление[d]
Организационно-правовая форма	муниципалитет һәм яңа муниципалитет[d]
Логотип РУВИКИ.Медиа РУВИКИ.Медиа файлдары

Осер (франц. Auxerre [o.sɛʁ]) — Францияның ҡалаһы һәм коммунаһы, Йонна департаментының префектураһы (административ үҙәге). Йонна йылғаһы ярында урынлашҡан һәм яҡынса 40 км² майҙанды биләй. Халҡы 37 790 кеше (1999).

«Осер» һүҙе латинса Autissiodorum (төрлө варианттары менән) һүҙенән алынған. Галлия һәм рим ҡосоронда әһәмиәтле үҙәк булып торған. Риүәйәт буйынса, сиркәү епископы Осерский Герман V быуатта сиркәү һалған, уның тирә-яғында Каролингтар дәүерендә аббатлыҡ, хәҙерге заманда бөтә донъяға билдәле Сен-Жермен Аббатлығы (ҡара. һүрәттә) формалашҡан. Собор сиркәүе XI—XVI быуаттарҙа бер нисә тапҡыр яңынан төҙөлгән (башлыса готика стилендә, XIII быуат витраждары менән). Ошо уҡ ваҡытта бында Изге Евсевий сиркәүе лә төҙөлә. Епископ кәшәнәһе уның криптында урынлашҡан (IX быуат), бында шулай уҡ епископ Аарон Осерскийҙың да изге тәненең ҡалдыҡтары ята.

Иртә урта быуаттарҙа ҡала шул уҡ исемдәге епархияның үҙәге була. Осер епископтары бер үк ваҡытта граф функцияһына эйә булған. Шул уҡ ваҡытта епископтар сеньорҙарғаа фьеф биргән, уларҙан яһаҡ йыйған. VIII—IX быуаттарҙа Осер графлығы барлыҡҡа килә. ХI быуатта ул Невер һәм Тоннер графлыҡтары менән берләшә. Был берләшмә ХIII быуаттың икенсе яртыһына тиклем һаҡлана.

1273 йылдан графлыҡ никах ярҙамында сеньор де Рошфорға (Жан I де Шалон идаралығынан) күсә, ул Шалон-Осер ғаиләһенең башланғысы булып тора.

Был 1370 йылда сеньор де Рошфор Жан IV де Шалон-Осер 31 000 ливрға Осер графлығын Франция короленә һата. Бары тик 1490 йылда ғына Осер тулыһынса Францияға ҡушыла.

Осерҙа билдәле «Шабли» шарабын етештерәләр.

Ҡалала «Осер» футбол клубы бик ҙур популырлыҡ менән файҙалана. Бик оҙаҡ ваҡыт дауамында был команда бер ваҡытта ла илдең Юғары дивизионынан сыҡмай уйнап килә. Шуға ҡарамаҫтан, һуңғы клуб миҙгеле йомғаҡтары буйынса 2011—2012 йылда бары тик 20-се урынды биләй һәм 2-се лигала сығыш яһай.

Данлыҡлы кешеләре

• Никола Ретиф де ла Бретонн (1734—1806) — яҙыусыһы, популяр һәм иң емешле XVIII быуат аҙағының Францияла яҙыусыларының береһе.
• Мари Ноэль (; 1883—1967) — шағирә, ысын исеме Мари Руже (Marie Rouget).
• Фурье, Жан Батист Жозеф (Jean Baptiste Fourier Joseph; 1768—1830).

Шулай уҡ ҡарағыҙ

Осер категорияһы табылманы

• Осер (графлыҡ)

Һылтанмалар

• Оксерр // Брокгауз һәм Ефрондың энциклопедик һүҙлеге: 86 томда (82 т. һәм 4 өҫтәмә том). — СПб., 1890—1907. (рус.)
• Histoire d’Auxerre, de Nevers et de Tonnerre du IXème au XIVème (фр.). Проверено 7 августа 2010. Архивировано 7 февраля 2012 года.