Эстәлеккә күсергә

Вангари Маатаи

Мегавики проектынан
Вангари Маатаи
Исеме кикуйю Wangarĩ Muta
Тыуған көнө 1940 йылдың 1 апреле(1940-04-01)[1][2][…]
Тыуған урыны
Вафат булған көнө 2011 йылдың 25 сентябре(2011-09-25)[1][2][…] (71 йәш)
Вафат булған урыны
Ил
Эшмәкәрлеге биолог, уҡытыусы, ветеринар, сәйәсмән, защитник окружающей среды, политический активист
Балалары Wanjira Mathai[d]
Наградалары һәм премиялары
кавалер ордена Почётного легиона Grand Cordon of the Order of the Rising Sun Нобель тыныслыҡ премияһы[d] (2004 йылдың) Джавахарлал Неру исемендәге премия[d] (2005 йылдың) премия «За правильный образ жизни»[d] (1984 йылдың) Премия Петры Келли[d] (2004 йылдың) премия Софии[d] (2004 йылдың) премия Голдманов в области охраны окружающей среды[d] (1991 йылдың) премия Индиры Ганди[d] (2006 йылдың) Медаль канцлера Вандербильдского университета имени Николса[d] NAACP Image Award - Награда от председателя[d] World Citizenship Award[d] (2007 йылдың) премия Элизабет Блэквелл[d] (2008 йылдың) Dorothy McCluskey Visiting Fellowship in Conservation[d] (2000 йылдың) почётный доктор Университета Васэда[d] (2006 йылдың)
Логотип РУВИКИ.Медиа РУВИКИ.Медиа файлдары

Вангари Маатаи (ингл. Wangari Maathai; 1 апрель 1940 йыл, Британия империяһы, Кения колонияһы һәм протектораты, Үҙәк провинция — 25 сентябрь 2011 йыл, Кения, Найроби) — Кенияның йәмәғәт эшмәкәре, «тотороҡло үҫешкә, демократия һәм тыныслыҡҡа индергән өлөшө өсөн» 2004 йылғы Нобель премияһы лауреаты[3].

Кенияла демократия урынлаштырыу өсөн әүҙем көрәшә, экология өлкәһендәге эшмәкәрлеген сәйәсәт менән бергә алып бара.

Маатаи 1977 йылда «Йәшел билбау» тигән ижтимағи хәрәкәтте ойоштороу инициаторы һәм төп илһамландырыусыһы була. Ойошма Африкалағы юҡ ителгән урмандарҙы тергеҙеү менән шөғөлләнә. Уның эшмәкәрлеге һөҙөмтәһендә Африка урмандарының ҡырылыуы туҡтатыла. «Йәшел билбау» хәрәкәтенең 25 йыллыҡ йәшәү осоронда Африка континентында 30 миллиондан ашыу төп ағас ултыртыла.

Идара итеүсе Кения Африка милли союзы менән оппозицияның берләшеүе өсөн көрәшә. 2002 йылғы һайлауҙа ниһайәт быға өлгәшә. 2003 йылдан 2005 йылға тиклем Кенияның тирә-яҡ мөхит һәм тәбиғәт ресурстары министры урынбаҫары. «Мазингира» тигән Кения йәшелдәре партияһын ойоштора.

2009 йылдың 14 декабрендә БМО-ның генераль секретары Пан Ги Мун Вангари Маатаиҙы БМО-ның тыныслыҡ илсеһе итеп билдәләй. Уға климат үҙгәреү мәсьәләләре менән шөғөлләнеү йөкмәтелә[4].

Күкәйлек яман шешенән вафат була.

Иҫкәрмәләр

Һылтанмалар